Snelkoken is een manier van koken waarbij je in veel kortere tijd eten bereidt dan normaal. Dat klinkt bijna te mooi om waar te zijn, maar het werkt echt. Met een snelkookpan kun je gerechten die normaal uren duren, in een half uur of minder op tafel zetten. Veel mensen kennen deze pan nog van vroeger, maar de moderne versie is een stuk veiliger en makkelijker in gebruik. Steeds meer mensen ontdekken opnieuw hoe handig dit apparaat is, zeker als je weinig tijd hebt op een doordeweekse avond.
Hoe een snelkookpan precies werkt
Een snelkookpan maakt gebruik van stoom en druk. Je doet een beetje water in de pan en sluit het deksel goed af. Terwijl het water opwarmt, bouwt zich stoom op in de afgesloten pan. Doordat de stoom nergens naartoe kan, stijgt de druk in de pan. Die hogere druk zorgt ervoor dat water niet bij 100 graden Celsius kookt, maar bij ongeveer 120 graden. Dat hogere kookpunt maakt dat het eten veel sneller gaar wordt. Je kunt de druk instellen via een regelaar op het deksel. Die regelaar bepaalt ook hoe de stoom gecontroleerd ontsnapt als de druk te hoog oploopt. Dat is de reden dat je bij het openen van de pan altijd eerst de stoom moet laten ontsnappen, want die is erg heet.
Wat je kunt koken met dit soort pan
Bijna alle gerechten die je normaal lang laat sudderen of koken, zijn geschikt voor bereiding onder druk. Denk aan stoofvlees, linzensoep, bruine bonen, aardappelen, rijst en zelfs cheesecake. Peulvruchten die je normaal een nacht moet weken en daarna nog lang moet koken, zijn in de snelkookpan al gaar in twintig tot dertig minuten zonder weken. Stoofpotten die normaal twee tot drie uur nodig hebben, zijn klaar in veertig minuten. Voor gezinnen of mensen die graag van tevoren koken en maaltijden invriezen, is dit een enorm voordeel. Het is ook gewoon handig als je na een lange werkdag snel iets wilt maken dat toch lekker en voedzaam is.
Voordelen voor gezondheid en energie
Kortere kooktijden betekenen ook dat groenten minder lang worden blootgesteld aan hitte. Daardoor blijven meer voedingsstoffen bewaard dan bij lang sudderen in een gewone pan. Vooral vitamine C en bepaalde B vitamines zijn gevoelig voor hitte en gaan bij lang koken verloren. Wie bewust eet en zijn groenten graag voedzaam wil houden, heeft hier dus wat aan. Bovendien verbruik je minder energie omdat de pan maar kort op het vuur hoeft te staan. Dat scheelt op de lange termijn op de energierekening, wat tegenwoordig voor veel mensen een punt van aandacht is. Koken onder druk is daarmee niet alleen snel, maar ook een zuinige manier van maaltijden bereiden.
Veilig omgaan met een snelkookpan
Vroeger had de snelkookpan een wat gevaarlijk imago, en dat was soms terecht. Oudere modellen konden springen als je ze verkeerd gebruikte. Moderne pannen hebben meerdere veiligheidsvoorzieningen, zoals een klep die automatisch stoom afvoert als de druk te hoog wordt. Toch is het goed om een paar basisregels te volgen. Vul de pan nooit meer dan twee derde vol, want het eten heeft ruimte nodig om te koken en stoom te vormen. Open de pan nooit met kracht als er nog druk op staat. Laat altijd eerst de stoom ontsnappen via de drukregelaar of door de pan onder koud water te houden. Lees ook de handleiding van jouw pan goed door, want elk model werkt net iets anders. Als je deze regels aanhoudt, is het gebruik van een snelkookpan gewoon veilig en ongecompliceerd.
Veelgestelde vragen over snelkoken
Hoeveel water moet je in een snelkookpan doen?
Voor het bereiden van gerechten in een snelkookpan heb je minimaal een paar deciliter water nodig. Zonder voldoende vocht kan er geen stoom ontstaan en werkt de pan niet goed. Hoeveel precies hangt af van het gerecht en de grootte van de pan. Als vuistregel geldt: gebruik minimaal 150 tot 250 milliliter water, tenzij het recept anders aangeeft.
Kan je ook koken zonder zout als je een snelkookpan gebruikt?
Zout heeft geen invloed op hoe de snelkookpan werkt. Je kunt gewoon zonder zout koken als je dat wilt, bijvoorbeeld om minder natrium binnen te krijgen. De smaak van het gerecht kun je daarna nog aanpassen met kruiden of andere smaakmakers.
Is een snelkookpan ook geschikt voor inductie?
Niet alle snelkookpannen werken op inductie. Dat hangt af van het materiaal van de bodem. Pannen met een magnetische bodem zijn geschikt voor inductie. Controleer bij aankoop of op de verpakking staat dat de pan geschikt is voor alle warmtebronnen of specifiek voor inductie.
Hoe lang gaat een snelkookpan mee?
Een goede snelkookpan gaat bij normaal gebruik tientallen jaren mee. De rubber afdichting in het deksel slijt na verloop van tijd en moet soms worden vervangen. Die onderdelen zijn bij de meeste merken apart te koop. Zolang je de pan goed onderhoudt en de afdichting regelmatig controleert, blijft hij lang goed werken.